Συνταξιοδότηση στην Ελλάδα: Ο μεγαλύτερος οικονομικός φόβος δεν είναι ο πληθωρισμός.

Οι περισσότεροι εργαζόμενοι στην Ελλάδα που πλησιάζουν στη συνταξιοδότηση κάνουν το ίδιο βασικό ερώτημα: «Θα μου φτάνουν τα χρήματα για να ζήσω αξιοπρεπώς;». Ωστόσο, οικονομικοί αναλυτές και ειδικοί στη διαχείριση συνταξιοδοτικού κινδύνου προειδοποιούν ότι η μεγαλύτερη απειλή για τη σύνταξη δεν είναι απαραίτητα ο πληθωρισμός ή μια χρηματιστηριακή κρίση — αλλά ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας.

Στην Ελλάδα, όπου οι συντάξεις έχουν ήδη πιεστεί σημαντικά την τελευταία δεκαετία και το δημόσιο σύστημα υγείας αντιμετωπίζει χρόνιες ελλείψεις, το κόστος μιας παρατεταμένης ασθένειας μπορεί να εξαντλήσει γρήγορα τις οικονομίες μιας ζωής.

Η υγεία ως οικονομικός κίνδυνος

Η τρίτη ηλικία συνοδεύεται συχνά από αυξημένες ιατρικές ανάγκες: φάρμακα, εξετάσεις, νοσηλείες, φυσικοθεραπείες, ιδιωτικές επισκέψεις σε γιατρούς ή ακόμη και μακροχρόνια φροντίδα στο σπίτι.

Παρότι η Ελλάδα διαθέτει δημόσιο σύστημα υγείας μέσω του ΕΣΥ και του ΕΟΠΥΥ, στην πράξη πολλοί συνταξιούχοι αναγκάζονται να πληρώνουν από την τσέπη τους για υπηρεσίες που δεν καλύπτονται πλήρως ή που απαιτούν πολύμηνες αναμονές.

Ιδιαίτερα στις μεγάλες πόλεις, αλλά και στην περιφέρεια όπου οι δημόσιες δομές είναι περιορισμένες, οι ιδιωτικές δαπάνες υγείας αυξάνονται σταθερά. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat και του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα παραμένει μία από τις χώρες της Ευρώπης με τις υψηλότερες ιδιωτικές πληρωμές για υγειονομική περίθαλψη ως ποσοστό των συνολικών δαπανών υγείας.

Οι «κρυφές» δαπάνες που εξαντλούν τις αποταμιεύσεις

Το μεγαλύτερο πρόβλημα για πολλούς ηλικιωμένους δεν είναι μια μεμονωμένη νοσηλεία, αλλά οι χρόνιες παθήσεις που απαιτούν συνεχή φροντίδα.

Παθήσεις όπως:

• καρδιολογικά προβλήματα,
• διαβήτης,
• άνοια και Alzheimer,
• καρκίνος,
• κινητικά προβλήματα,
• και ανάγκη κατ’ οίκον νοσηλείας,

μπορούν να δημιουργήσουν μηνιαία έξοδα εκατοντάδων ή και χιλιάδων ευρώ.

Σε πολλές περιπτώσεις, οι οικογένειες καλούνται να καλύψουν:

• ιδιωτικούς νοσηλευτές,
• φυσικοθεραπείες,
• ειδικό εξοπλισμό,
• μεταφορές,
• συμμετοχές σε φάρμακα,
• ή ακόμη και φιλοξενία σε μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων.

Το κόστος αυτό γίνεται ακόμη πιο βαρύ όταν η σύνταξη παραμένει στάσιμη ενώ το κόστος ζωής αυξάνεται.

Η νέα πραγματικότητα των Ελλήνων συνταξιούχων

Η αύξηση του προσδόκιμου ζωής σημαίνει ότι οι Έλληνες ζουν περισσότερα χρόνια μετά τη συνταξιοδότηση — αλλά όχι απαραίτητα με καλή υγεία.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι πλέον ο οικονομικός σχεδιασμός για τη σύνταξη δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στις καθημερινές ανάγκες διαβίωσης. Πρέπει να περιλαμβάνει και ένα «μαξιλάρι» για απρόβλεπτα ιατρικά έξοδα.

«Οι περισσότεροι άνθρωποι φοβούνται μια οικονομική κρίση ή μια μείωση της σύνταξης. Στην πράξη όμως, αυτό που συχνά διαλύει τον οικογενειακό προϋπολογισμό είναι μια σοβαρή ασθένεια», επισημαίνουν οικονομικοί σύμβουλοι.

Η σημασία της πρόληψης και της οικονομικής προετοιμασίας

Οι ειδικοί προτείνουν:

• δημιουργία αποθεματικού έκτακτης ανάγκης,
• τακτικό προληπτικό έλεγχο υγείας,
• αξιολόγηση ιδιωτικής ασφάλισης υγείας όπου είναι εφικτό,
• και έγκαιρο οικονομικό σχεδιασμό πριν από τη συνταξιοδότηση.

Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι η πρόληψη μπορεί να μειώσει σημαντικά το μακροπρόθεσμο κόστος περίθαλψης, ειδικά σε παθήσεις που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής.

Το μεγάλο στοίχημα των επόμενων ετών

Καθώς ο πληθυσμός της Ελλάδας γερνά, το ζήτημα της υγειονομικής και οικονομικής ασφάλειας των ηλικιωμένων εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες κοινωνικές προκλήσεις της επόμενης δεκαετίας.

Για χιλιάδες νοικοκυριά, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι μόνο «πότε θα βγω στη σύνταξη», αλλά αν θα μπορέσουν να διατηρήσουν αξιοπρεπή ποιότητα ζωής όταν η υγεία αρχίσει να δοκιμάζεται.